پرسیار // کەسێک نەشتەرگەری بۆی کراوە ، وە تووشی لەش گرانی بووە و ناتوانێ لاشەی بشوات ، چونکە شۆردنی لاشە زیانی بۆ برینی نەشتەرگەرییەکەی ھەیە ، ئایا لەم حالەتە چی بکات ، ئایا دەتوانێ تەیەمووم بکات ؟
وەڵام // زانایان دەڵێن دەتوانێ تەیەمووم بکات .
پرسیار کرا لە ابن باز : من نەخۆشم نەشتەرگەری پشتم بۆ کراوە ، من ناتوانم دەست نوێژ بگرم لەبەر گرانی ، یەکێک لە شەوەکان تووشی لەشگرانی بووم ، من ناتوانم حەمام بکەم چونکە شۆردن زیانی ھەیە و کاریگەری لەسەر برینی نەشتەرگەرییەکە ھەیە ، ئایا تەیەمووم بۆ من بەسە ، یان دەبێت ئیلا دەست نوێژ بگرم دوای تەیەمووم ؟
ابن باز ڕەحمەتی خوای لێ بێت لە وەڵام دا دەفەرمووێت : (( واجبە لەسەر موسلمان تەقوای خوای گەورە بکات لەھەموو حالەتەکان ، لەبەر وتەی خوای گەورە دەفەرمووێت : " فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ " [التغابن: 16] وە لەبەر وتەی پێغەمبەر ﷺ دەفەرمووێت : " ما نهيتكم عنه فاجتنبوه، وما أمرتكم به فأتوا منه ما استطعتم " متفق عليه.
ئەگەر نەخۆش نەیتوانی دەست نوێژ بگرێت یان غوسل بکات ، حوکمەکەی حوکمی ئەو کەسەیە کە ئاوی دەست نەکەوتووە ، ئەگەر توانیت دەست نوێژ بگریت بەڵام بۆ غوسل نەتوانی ، ئەوا دەست نوێژ بگرە و بۆ غوسل تەیەمووم بکە . )) مجموع فتاوى ومقالات الشيخ ابن باز 10/ 196 .
زانایان دەلێن ئەوەی دەستی یان هەر ئەندامێكی تری بریندار دەبێت ئەم دوو حالەتانەیە :
حالەتی یەكەم : ئەگەر داپۆشراو بیت حوكمی مەسح كردن لەسەر جبائری هەیە .
حالەتی دووەم : ئەگەر داپۆشراو نەبێت ئەم سێ حالەتەیە :
(١) ئەگەر شووشتن زیانی بۆی نەبێت ، ئەوە دەبێت بشوردرێت وەك ئەندامەکانی تری دەست نوێژ .
(٢) ئەگەر شووشتن زیانی بۆی هەبیت بێجگە لە مەسح ، ئەوە دەبێت مەسح بکرێت .
(٣) ئەگەر شوشتن و مەسح زیانی هەبوو بۆی ، ئەوە دەبێت تەیەموم بکات .
ابن عثیمین ڕحمەتی خوای لێ بێت دەفەرمووێت : (( ئایا مەسح لەسەر جبائر دەكرێت بۆ بێ نوێژی گەورە و بچووك " واتە دەست نوێژ و خۆشۆردن " ؟
وەلام : بەڵێ بۆ خوشوشتنیش مەسح دەكرێت ، چونكە پێویستە وەك مەسح كردن لەسەر خوف نییە ، دروستە مەسح بكەیت بۆ دەست نوێژ و خوشوشتنیش ......)) شرح بلوغ المرام ج۱ لاپەڕە ٦۷۸
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
Www.ferdaws.net